Γιατί πιστεύετε ότι ως σήμερα οι ρωσικές αρχές κρατούν επτασφράγιστα τα αρχεία του ΚΚΣΕ σε ό,τι αφορά την υπόθεση Ζαχαριάδη; Τι φοβούνται;
Αρχειακό υλικό έρχεται στο φως. Το κρίσιµο όµως αρχειακό υλικό για τον Ζαχαριάδη βρίσκεται ακόµη στο σκοτάδι. ∆εν µπορώ να απαντήσω για λογαριασµό των ρωσικών αρχών, γιατί το κάνουν. Εγώ επιθυµώ να δηµοσιοποιηθούν όλα. Ακόµα και η τελευταία παράγραφος που αφορά τον πατέρα µου θέλω να έρθει στο φως.
Με δεδομένο ότι στη Μόσχα κάποιοι έχουν διαβάσει τον φάκελο του Ζαχαριάδη, τι μπορεί να τους κάνει από τη δική τους πλευρά ακόμη και σήμερα να μην τον ανοίγουν;
Πιστεύω ότι μέχρι μια χρονική περίοδο αν ανοιγόταν θα υπήρχαν προβλήματα στις σχέσεις των δυο χωρών.
Το άνοιγμα του φακέλου θα μπορούσε να δημιουργήσει προβλήματα μεταξύ των δύο χωρών ακόμη και σήμερα, το 2013;
Όχι. Δεν νομίζω. Όμως εγώ θέλω να τον έχω γιατί υπάρχουν ακόμη μυστικά γύρω από τον πατέρα μου.
Υπάρχει ενδεχόμενο με το άνοιγμα των φακέλων στη Μόσχα και στην Ελλάδα να δούμε πράγματα που να μας αλλάξουν αυτά που νομίζαμε μέχρι σήμερα για την ιστορία του Νίκου Ζαχαριάδη;
Πιστεύω πως ναι. Είμαι σίγουρος.
Προς την κυβέρνηση Πούτιν έχετε κάνει αίτημα για να σας δοθεί ο φάκελος Ζαχαριάδη;
Ναι, πριν 7-8 χρόνια.
Είχατε απάντηση;
Ναι. Ότι στο Προεδρικό Αρχείο δεν υπάρχει τίποτα και όλα αυτά τα αρχεία είναι στην KGB. Η απάντηση του Πούτιν μπορεί να σημαίνει ότι δεν έχουν ξεχωριστό φάκελο του Ζαχαριάδη και ό,τι υπάρχει βρίσκεται μέσα στον φάκελο του Στάλιν. Όμως μου κάνει εντύπωση γιατί όλα τα αρχεία των Γραμματέων της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΣΕ έχουν περάσει το Προεδρικό Αρχείο.
Άρα, τουλάχιστον οι συναντήσεις του Ζαχαριάδη με τον Στάλιν θα βρίσκονται στους φακέλους του Προεδρικού Μεγάρου στη Μόσχα.
Ναι. Υπάρχουν τουλάχιστον τέσσερις διαπιστωμένες συναντήσεις Στάλιν-Ζαχαριάδη. Και μετά τον εμφύλιο υπάρχουν συναντήσεις.
Αντίστοιχο αίτημα κάνατε προς την Ελλάδα;
Σύντομα θα κάνουμε μια προσπάθεια. Μέχρι πριν από 2-3 χρόνια πίστευα πως δεν υπάρχει ο φάκελος, πως έχει καεί.
Είστε σίγουρος ότι υπάρχει;
Πιστεύω ότι υπάρχει. Σίγουρος δε μπορώ να είμαι. Αν η μητέρα μου είχε αναγνωρίσει το γάμο τους μέχρι το 1989 και άρα ήταν α' βαθμός συγγένειας ή, αν ήξερα και πήγαινα με ένα δικηγόρο να καταθέσω ένα χαρτί, τώρα θα είχαμε το φάκελο στα χέρια μας.
Το καθήκον μας είναι να αφομοιώσουμε δημιουργικά τη θεωρία του μαρξισμού-λενινισμού, τη διδασκαλία των Μαρξ-Ένγκελς-Λένιν-Στάλιν και να οδηγήσουμε το λαό στη νίκη στην πάλη του για το ψωμί, τη δημοκρατία, την ανεξαρτησία και την ειρήνη. Ξέρουμε ότι μπροστά μας στέκουν ακόμα μεγάλα εμπόδια και δυσκολίες. Όμως μαθαίνουμε από σας, τους μπολσεβίκους, να παλεύουμε ενάντια στις δυσκολίες και να τις ξεπερνάμε.
Η πάλη του λαού μας είναι κομμάτι της πάλης που κάνουν οι λαοί του κόσμου με επικεφαλής τη Σοβιετική Ένωση για τη δημοκρατία, την ανεξαρτησία και το σοσιαλισμό. Εδώ βρίσκεται η εγγύηση και για τη δική μας νίκη.
(Άπόσπασμα απ’ το χαιρετιστήριο λόγο του σ. Ν. Ζαχαριάδη στο ΧΙΧ συνέδριο του ΚΚ της Σοβ. Ένωσης)
ΔΗΜΟΚΡΑΤΗΣ, 22.11.1952
- Στη διαπαιδαγώγηση που σας έκανε ο Νίκος Ζαχαριάδης υπήρχε κάτι το οποίο έδειχνε το δικό του χαρακτήρα;
Ο ίδιος ήταν ανθρώπινος, κομμουνιστής και αγωνιστής. Μας έκανε κάποιες ασκήσεις θάρρους για να γίνουμε σαν κι αυτόν. Τα ψέματα απαγορεύονταν. Μία φορά μόνο είπα ψέματα και έφαγα ξύλο. Μία φορά.
- Το σπίτι στη Σιβηρία πως ήταν;
Πάνω από το κρεβάτι του είχε τρεις φωτογραφίες: του Μπετόβεν, του Χέμινγουεϊ και του Αϊνστάιν. Δίσκους του Μπετόβεν είχε παντού. Κάτω από το κρεβάτι, παντού. Τον Μπετόβεν τον αγαπούσε, τον άκουγε σε ένα γραμμόφωνο που είχε. Θυμάμαι ήμουν 15 χρονών και με ρώτησε: "Τι ακούτε εκεί στο σχολείο στον Καύκασο, μόνο μουσική ποπ;" Του είπα ότι ακούγαμε και κλασσική μουσική. Με ρώτησε λοιπόν τι ακουγόταν εκείνη τη στιγμή και όταν του είπα η "Ενάτη" του Μπετόβεν, χάρηκε πάρα πολύ. Ήταν το τέταρτο τμήμα της "Ενάτης".
- Είχε βιβλία του Χέμινγουεϊ;
Τα είχε όλα στα Ρώσικα. Το Για Ποιον Χτυπά η Καμπάνα ήταν το αγαπημένο του βιβλίο. Ο πρώτο συγγραφέας που μου έδωσε να διαβάσω ήταν ο Χέμινγουεϊ. Ήξερε τα πάντα για τη ζωή του.
- Ντοστογιέφσκι διάβαζε;
Ναι. Ήξερε όλα του τα βιβλία. Ήξερα τέλεια τα Ρώσικα, τόσο που κάποιοι δεν ήξεραν μέχρι το τέλος ότι ήμασταν Έλληνες.
- Υπάρχουν κάποιοι γνωστοί Αριστεροί οι οποίοι αργότερα να σου μίλησαν για τον πατέρα σου;
Αυτός είναι ο βασικό λόγος που θέλω να μάθουν οι Έλληνες ποιος ήταν ο Νίκος Ζαχαριάδης ως άνθρωπος. Ο Θεοδωράκης όταν μιλήσαμε μου είπε: "Ένα πράγμα πρέπει να ξέρεις. Τέτοιοι άνθρωποι δεν υπήρχαν ούτε θα υπάρξουν".
- Είδατε πότε τον πατέρα σας να κλαίει;
Μια φορά. Όταν πέθανε ο Στάλιν. Λάθος, δύο φορές. Ήμουν 8 χρονών όταν μου είπε ότι πέθανε η γιαγιά μου, η μάνα του. Την αγαπούσε πάρα πολύ. Είχε ατύχημα με αυτοκίνητο. Όταν μου το είπε είχε δάκρυα στα μάτια του.
- Το κείμενο θέσεων για τις αιτίες της ήττας του ΔΣΕ που παρέδωσε ο Ζαχαριάδης στον Στάλιν το 1949 στη λίμνη Ρίτσα στον Καύκασο και ο σοβιετικός ηγέτης έγραψε από κάτω το περίφημο «σωστά» («πράβιλνο») πού μπορεί να βρίσκεται;
«Οπου και άλλα ντοκουμέντα που αναζητώ επί χρόνια. Στα αρχεία του πρώην ΚΚΣΕ που αρχίζουν να ανοίγουν. Πριν χρόνια έγραψα γράμμα στον Πούτιν. Ξέρω ότι υπάρχει ένα γράμμα του Νίκου για μένα, τίποτα πολιτικό, και πρέπει να μου δοθεί. Η απάντηση ήρθε γρήγορα: όλα είναι στο αρχείο της KGB. Εκεί μου είπαν ότι δεν έχουν φάκελο του Ζαχαριάδη! Τους απάντησα: «μπορώ να σας στείλω μια λίστα αυτών που ξέρω ότι έχετε»… Μετά με ειδοποίησαν ότι θα με ενημερώσουν μέσω της ελληνικής πρεσβείας. Με πληροφόρησαν ότι πρόκειται για απόρρητα ντοκουμέντα, κλειστά. Οπως με διαβεβαίωσε η διευθύντρια των πρώην αρχείων του ΚΚΣΕ, σημερινών Αρχείων Σύγχρονης Ιστορίας, τα ντοκουμέντα για τον Ζαχαριάδη είναι εκεί. Η απάντηση στο επίμονο ερώτημά μου ήταν: «αν ανοίξουν τα αρχεία αυτά μπορεί να κλονιστούν οι σχέσεις Ελλάδας-Ρωσίας»»…
- Δεν είναι παράξενο ότι μέχρι σήμερα κρατούνται επτασφράγιστα κλεισμένοι οι φάκελοι που αφορούν τον Ζαχαριάδη;
«Το όνειρό μου είναι να ανοίξουν αυτά τα αρχεία. Και όχι μόνο στη Μόσχα, αλλά και εδώ στην Ελλάδα πρέπει να ανοίξουν. Εγώ θέλω τον φάκελο του πατέρα μου. Γιατί δεν μπορώ να τον πάρω; Θέλω να τον δώσω στη δημοσιότητα τηρώντας όλους τους νόμους και την δεοντολογία. Δεν θέλω να θίξω κανέναν. Θέλω να προσθέσω στην ιστορική γνώση. Γιατί δεν μου το επιτρέπουν; Όταν έμαθα πόσα ψέματα και συκοφαντίες έχουν ειπωθεί για τον πατέρα μου έκανα σκοπό της ζωής μου να αποκαταστήσω το τίμιο όνομά του. Μπορεί να τον κρίνει ο καθένας όπως νομίζει. Πρέπει όμως να τον κρίνει με πραγματικά στοιχεία. Όχι με ψέματα και παραμύθια».
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ 3/9/1946
ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΕ ΜΙΑ ΝΕΑ ΚΡΙΣΙΜΗ ΚΑΜΠΗ
Το δημοψήφισμα τελείωσε. Και το αποτέλεσμά του, έτσι όπως το μαγείρεψαν και έτσι όπως μας το παρουσιάζουν οι αγγλομοναρχικοί, δυο συμπεράσματα μας επιτρέπει να βγάλουμε τώρα αμέσως, χωρίς να είναι ανάγκη να περιμένουμε και τα εκλογικά αποφάγια της κουζίνας των κ.κ. Μπόβιν και Νόρτον. Το πρώτο συμπέρασμα συντριπτικό και αδιαμφισβήτητο.. η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΙΚΗΣΕ! Το δεύτερο συμπέρασμα καταπέλτης ακατανίκητος..η αγγλομοναρχική πολιτική στην Ελλάδα απότυχε, γκρεμίστηκε για μια ακόμη φορά και πέρα για πέρα. Στην Ελλάδα δεν υπάρχει μονοπάτι που μέσα από την αγγλική κατοχή και ανάμιξη στα εσωτερικά μας, μέσα από το μοναρχοφασιστικό έργο, τα εκτελεστικά αποσπάσματα, τους μαζικούς εμπρησμούς στα χωριά και τις εκκαθαριστικές επιχειρήσεις, να βγάζει στην αγγλομοναρχική μεταδεκεμβριανή τάξη και ησυχία. Σήμερα μπροστά στο αποτέλεσμα, έτσι όπως το κατασκεύασαν και το παρουσίασαν, παρόλη την τέτοια μαγειρική όλοι οι Έλληνες είναι υποχρεωμένοι να σκεφθούν και να πάρουν καινούργιες αποφάσεις. Βρισκόμαστε για μια ακόμη φορά ύστερα από το Δεκέμβρη μπροστά σε μια νέα κρίσιμη καμπή. Αι οι άγγλοι και ο μοναρχοφασισμός συνεχίζουν την πολιτική που ακολούθησαν το Δεκέμβρη του 1944, μπορούμε από τώρα να το προβλέψουμε αλάνθαστα και να το πούμε έξω από τα δόντια. Η κατάσταση εμφυλίου πολέμου θα συνεχισθεί, θα ολοκληρωθεί, θα αγκαλιάσει όλη την Ελλάδα. Και για μια ακόμη φορά ο ελληνικός λαός μέσα από τη φωτιά και το αίμα θα φτάσει με πολλές καταστροφές και θυσίες είναι αλήθεια, μα οπωσδήποτε θα φτάσει, στο λιμάνι της Δημοκρατίας. Βέβαια, δεν ξεχνάμε ότι τον εμφύλιο πόλεμο τον υποδαυλίζουν, τον οργανώνουν και τον θέλουν πρώτα απ’ όλα οι Άγγλοι. Γιατί με το εσωτερικό χάος που μας δημιουργούν ψαρεύουν στα θολά νερά και δικαιολογούν την παραμονή τους στην Ελλάδα. Όμως και οι ίδιοι οι Άγγλοι, οι κύριοι εμπρηστές στον εμφύλιο σπαραγμό, αυτοί κυρίως τελικά θα ‘ναι, με την πολιτική που ακολουθούν, οι κάθε αυτό ζημιωμένοι. Στο λάκκο που μας σκάβουν θα πέσουν οι ίδιοι. Γιατί θα φύγουν κάποια φορά με το καλό είτε με το κακό, από τον τόπο μας και όμως πρώτα, θα έχουν εξαντλήσει και τα τελευταία υπόλοιπα από τις συμπάθειες και τα συμφέροντα που κάποτε διάθεταν στη χώρα μας. Τότε δε θα μείνει στοιχείο εγγλέζικο στα χώματα αυτά. Γιατί μπορεί να γελάν τώρα οι Άγγλοι Ιμπεριαλιστές που μας βάζουν και πετσοκοβόμαστε. Μα θα γελάσει καλά όποιος γελάσει τελευταίος. Και αυτός δε μπορεί να είναι άλλος από τον ελληνικό λαό, το μοναδικό αφέντη και κυρίαρχο στον τόπο αυτόν. Ώστε σήμερα μετά το <<δημοψήφισμα>> περισσότερο από κάθε άλλη φορά, ύστερα από το Δεκέμβρη του 1944 δεν υπάρχει διέξοδος στο δρόμο που μας έβαλλαν οι άγγλοι και ο μοναρχοφασισμός. Υπάρχει λοιοόν διέξοδος. Μια μονάχα ελληνική, λαϊκή, εθνική διέξοδος υπάρχει και αυτή την επιβάλλει περισσότερο από κάθε άλλη φορά σήμερα αυτό το ίδιο αποτέλεσμα που μας δίνουν οι αγγλομοναρχικοί για το δημοψήφισμα. Και η διέξοδος είναι τούτη εδώ.. όλα τα κόμματα που μπορούν να έχουν λόγο στον τόπο αυτό, να μαζευτούν και να συμφωνήσουν για τον τρόπο που θα αποκατασταθεί η ομαλότητα στην Ελλάδα. Βέβαια σε μια τέτοια σκέψη δεν μπορούν να πάρουν να πάρουν μέρος τα κόμματα εκείνα που στέκουν πάνω στη βάση της λαϊκής κυριαρχίας και της δημοκρατικής διακυβέρνησης της χώρας. Πάνω σε ποια βάση μπορούν να γίνουν συζητήσεις για μια τέτοια συνεννόηση και συμφωνία? Πρώτα από όλα πρέπει να σχηματιστεί από τα πιο πάνω κόμματα κυβέρνηση συνασπισμού. Η κυβέρνηση αυτή θα δώσει γενική αμνηστία, θα αποκαταστήσει τη δημοκρατική τάξη στις ένοπλες δυνάμεις, στα σώματα ασφαλείας και στον κρατικό μηχανισμό, θα αποκαταστήσει τις δημοκρατικές και συνδικαλιστικές ελευθερίες. Θα ακολουθήσει εξωτερική πολιτική πραγματικής ισοτιμίας προς όλες τις μεγάλες δυνάμεις αι ειρήνης και συνεργασίας με όλες τις βαλκανικές χώρες. Και θα κάνει τίμιες και λεύτερες εκλογές, όπου όλοι οι Έλληνες που κατέχουν τα νόμιμα προσόντα θα μπορέσουν να ψηφίσουν για να αποφασίσει έτσι τελικά ο Λαός για το πού θα τραβήξει και πώς θα τραβήξει η Ελλάδα. Να αποφασίσει κυριαρχικά και για το καθεστωτικό και για το κυβερνητικό. Υπάρχει όμως ένας πρωταρχικός όρος , μια απαραίτητη προϋπόθεση για να γίνουν όλα τα πιο πάνω. ΝΑ ΦΥΓΟΥΝ ΑΜΕΣΩΣ ΟΙ ΑΓΓΛΟΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΟΠΟ ΜΑΣ. Έτσι όποιος έλληνας τώρα μάλιστα ύστερα από το δημοψήφισμα, βάζει πραγματικά το συμφέρον της Ελλάδας πάνω από κάθε άλλο, δεν έχει παρά να ακολουθήσει την ιστορική επιταγή της στιγμής. Συνεννόηση, ομαλότητα, δημοκρατική λαϊκή διέξοδος από το σημερινό χάος. Η επιταγή αυτή είναι πολύ πιο κατηγορηματική και ανεπιφύλακτη για τους πολιτικούς ηγέτες και τα πολιτικά κόμματα. Μαύρα και απειλητικά σύννεφα συσσωρεύονται εσωτερικά και εξωτερικά πάνω από τον ελληνικό ορίζοντα. Για μια ακόμη φορά πρόκειται γι αυτή μας την ύπαρξη, την υπόσταση μας, την εθνική μας ακεραιότητα και ανεξαρτησία. Ο κάθε Έλληνας ας κάνει το καθήκον του απέναντι στην Ελλάδα. Εμείς θα το ξανακάνουμε ακέραιο. Είμαστε έτοιμοι για κάθε έντιμη , ισότιμη, ελληνική συνεννόηση και συμφωνία. Το συμφέρον όμως του Λαού και του τόπου, τη δημοκρατία και την εθνική μας ανεξαρτησίας δεν πρόκειται να τα παζαρέψουμε. Και θα τα υπερασπίσουμε και θα τα επιβάλουμε δίνοντας αν χρειασθεί και τη ζωή μας.
Ν. ΖΑΧΑΡΙΑΔΗΣ
